TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİ SAĞLIK YETENEĞİ YÖNETMELİĞİ
Türk Silâhlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliği
Bakanlar Kurulu Karar Tarihi - No: 08/10/1986 - 86/11092
Dayandığı Kanunlar Tarihi - No: 21/07/1927 - 1111 ; 27/07/1967 - 926 ; 04/01/1961 - 211 ; 24/06/1965 - 635 ; 18/03/1986 - 3269 ; 16/06/1927 - 1076
Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi - No: 24/11/1986 - 19291
BİRİNCİ BÖLÜM : AMAÇ, KAPSAM, KANUNİ DAYANAK VE EKLER
AMAÇ
Madde 1 - Bu Yönetmeliğin amacı, Türk Silahlı Kuvvetlerinde görevli askeri ve sivil personel ile askerlik görevi ile yükümlü vatandaşların Silahlı Kuvvetlerdeki görevlere uyarlık bakımından sağlık yeteneklerini tesbit etmek ve barışta ve savaşta yapılacak sağlık işlemlerini düzenlemektir.
KAPSAM
Madde 2 - (Değişik madde: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/1.mad) Bu Yönetmelik; 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askerî Memurlar Kanunu, 1111 sayılı Askerlik Kanunu, 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu, 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanunu ve 4678 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun gereğince Türk Silâhlı Kuvvetleri mensubu olan personeli, askerî öğrenci ve askerî öğrenci adaylarını, sivil personel ile ilgili kanunlar gereğince Türk Silâhlı Kuvvetlerinde görevli personeli, askerlik görevi ile yükümlü vatandaşları ve bu Yönetmeliği uygulamakla görevli kişi, makam ve kuruluşları kapsar.
DAYANAK
Madde 3 - Bu Yönetmelik, 2 nci maddede belirtilen kanunlarının ilgili maddeleri uyarınca hazırlanmıştır.
YÖNETMELİĞE BAĞLI EKLER
Madde 4 - Bu Yönetmeliğe bağlı ekler aşağıda gösterilmiştir:
1) Türk Silahlı Kuvvetlerinde görevli general, amiral, üstsubay, subay, yedek subay, astsubay, uzman jandarma, uzman erbaş, askeri öğrenci, yedek subay adayları, yükümlüler ve erlerin sağlık yeteneklerine göre gruplandırmalarını gösteren Hastalık ve Arızalar listesi.
2) General, amiral, üstsubay, subay, yedek subay ve astsubayların sağlık yeteneklerine göre yapılacak sınıfında bırakma, yeniden sınıflandırma, sağlık sebebiyle Silahlı Kuvvetlerden ayırma ve askerlikten çıkarma işlemlerine esas teşkil eden 1 ve 2 numaralı Sınıflandırma Çizelgeleri.
3) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/1.mad) Yükümlülere Yoklamalarda Uygulanacak Sağlık Durumu Hakkında Bilgi Formu.
4) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/1.mad) Terhis Öncesi Uygulanacak Sağlık Durumu Hakkında Bilgi Formu.
5) Türk Silahlı Kuvvetleri Sağlık Raporu örneği.
6) Sağlık Kurulu Muayene Fişi örneği.
İKİNCİ BÖLÜM : YÜKÜMLÜLERİN SAĞLIK MUAYENELERİ
İLK SAĞLIK MUAYENESİ
Madde 5 - Yükümlülerin ilk sağlık muayeneleri Askerlik Kanunu gereğince son yoklama sırasında askerlik şubelerinde toplanan askerlik meclisindeki iki tabip (birisi sivil olabilir) tarafından aşağıdaki şekilde yapılır.
1) (Değişik bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/2.mad) Ruh ve beden durumları ile iç organları dikkatle gözden geçirilir, nabız sayılır, kan basıncı ölçülür, çıplak olarak belirlenen boy ve kilolar tespit edilir. Soluk alma ve vermedeki göğüs genişlikleri ve muayene sonunda bulunan hastalık ve arızalar kaydedilir. Yükümlünün bildiği herhangi bir hastalık veya arızası olup olmadığına ilişkin ve muayene sırasında herhangi bir sağlık yakınması bulunup bulunmadığına ilişkin ekte yer alan Yükümlülere Yoklamalarda Uygulanacak Sağlık Durumu Hakkında Bilgi Formuna uygun yazılı beyanı alınır. Yükümlünün beyan ettiği hastalık veya arızasına ilişkin elinde mevcut bulunan tıbbi belgelerin birer örnekleri de alınarak yükümlünün beyanı ile birlikte askerlik şubesinde muhafaza edilir.
2) (Değişik bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/2.mad) Yükümlünün beyan ettiği hastalık veya arızası ya da fizik muayene ile saptanan bozuklukları nedeniyle muayene sonucunda karar verilemeyenlerle gözlem altında bulunmaları, uzman tabip tarafından değerlendirilmeleri veya laboratuar ya da görüntüleme tetkikleri gibi ileri tetkiklerle değerlendirilmeleri gerekenler en yakın asker hastanesine gönderilir.
3) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/2.mad) Yükümlü tarafından beyan edilmeyen ya da fizik muayene sırasında belirti ve bulgusuna rastlanamayan çeşitli hastalık ve arızaların ortaya konması veya taranması için laboratuar veya görüntüleme tetkiki gibi ileri tetkikler yapılması gerekmez. Yükümlülerin bu şekilde gerçekleştirilen sağlık muayenelerinde askerliğe elverişli bulunmaları, kendilerinin muayene tarihinde tam sağlıklı olduklarını göstermez ve silâh altına alındıktan sonra saptanan hastalık ve arızalarının askerlik sırasında ortaya çıktığının kanıtı veya karinesini tek başına oluşturmaz.
4) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/2.mad) Askerlik görevinin bitiminde erbaş ve erler hakkında birlik tabibi tarafından Terhis Öncesi Uygulanacak Sağlık Durumu Hakkında Bilgi Formu düzenlenir ve diğer formlar ile birlikte askerlik şubesinde yükümlünün şahsi dosyası imha edilinceye kadar muhafaza edilir.
GRUPLANDIRMA
Madde 6 - (Değişik madde: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/3.mad)
Askerlik çağına giren yükümlüler, son yoklamaları sırasında askerlik meclislerinde veya asker hastanelerinin sağlık kurullarında, askerliğe elverişli olanlar ve askerliğe elverişli olmayanlar olmak üzere gruplandırılır.
1) Askerliğe elverişli olanlar: Sağlık yetenekleri bakımından hiçbir hastalık ve arızası bulunmayanlar ile hastalık ve arızaları, Hastalık ve Arızalar Listesinin A dilimlerine girenlerdir.
2) Askerliğe elverişli olmayanlar: Hastalık ve arızaları, Hastalık ve Arızalar Listesinin B ve D dilimlerine girenlerdir.
SON YOKLAMA DIŞINDA YAPILAN SAĞLIK MUAYENELERİ
Madde 7 - (Değişik madde: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/4.mad)
Son yoklamada arıza ve hastalıkları gözden kaçanlarla, son yoklama ile sevk tarihi arasında geçen sürede hastalananlar ve askerlik meclisi son yoklaması dışında yoklaması yapılacakların (yoklama kaçakları dahil), muayeneleri asker hastanelerinde, asker hastanesi veya askeri tabibin bulunmaması halinde resmi sivil sağlık kuruluşlarında bulunan tek tabip tarafından yapılır. Sağlık kuruluşlarına sevkten önce, Yükümlülere Yoklamalarda Uygulanacak Sağlık Durumu Hakkında Bilgi Formunun doldurulması sağlanır.
YURTDIŞINDA BULUNAN YÜKÜMLÜLERİN SAĞLIK MUAYENELERİ
Madde 8 - (Değişik madde: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/5.mad)
Yurt dışında bulunan, askerlikle yükümlü vatandaşların son yoklamaları veya askerlikle ilgili diğer muayeneleri, o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti elçilik veya konsoloslukları tarafından uygun görülen sağlık kurumlarında veya resmi bir tabibe yaptırılır. Bu muayene sonucu düzenlenen raporlar, elçilik ve konsolosluklarca onaylandıktan sonra Milli Savunma Bakanlığına gönderilir. Yurt dışında son yoklaması yapılanlar için Yükümlülere Yoklamalarda Uygulanacak Sağlık Durumu Hakkında Bilgi Formu düzenlenmez. Ancak, bu yükümlülerden bu maddenin ikinci fıkrasının (3) ve (4) numaralı bentleri gereğince yurt içindeki askeri sağlık kurumlarına sevki gerekenler için sevkten önce form doldurulur.
Bu raporlar, Milli Savunma Bakanlığı Sağlık Dairesi Başkanlığınca incelenerek;
1) "Askerliğe Elverişlidir" şeklinde onaylanan raporlar, yükümlünün bağlı bulunduğu askerlik şubesine gönderilir.
2) Yurt dışındaki resmi sağlık kurumlarından aldıkları raporlarda yurda gelemeyecek derecede hastalık veya arızası olduğu belirtilen yükümlülere, onay makamının kararına göre ertesi yıla bırakma veya sevki geciktirme işlemi uygulanır.
3) Yurt dışından elçilik veya konsolosluk aracılığı ile usulüne uygun olarak alınan "Askerliğe Elverişli Değildir" şeklindeki raporlar, Milli Savunma Bakanlığı Sağlık Dairesi Başkanlığınca incelenir. Uygun görülen raporlar onaylanır; yetersiz ve şüpheli görülen raporlar onaylanmayıp, yükümlü hakkında "Yurda Dönüşte Asker Hastanesine Sevki Uygundur" kararı verilir.
4) Yurt dışından alınan raporlara itirazlar, yükümlünün yurt içindeki askeri sağlık kurumlarından birinde yapılacak muayenesine göre sonuçlandırılır.
SON YOKLAMADA YAPILACAK SAĞLIK İŞLEMLERİ
Madde 9 - Son yoklamada yapılan sağlık muayenelerinin kontrolu barışta, o bölgede bulunan kolordu, tümen baştabipleri tarafından savaşta üst makamlarca verilecek emre göre en yakın sağlık kurulu tarafından yapılır. Bundan başka son yoklama ile görevlendirilmiş bulunan askeri tabipler, çevrede görecekleri bulaşıcı hastalıkları muayenenin yapıldığı yerdeki hükümet tabibine yazılı olarak bildirmek zorundadırlar.
Ayrıca muayeneler sonucu düzenleyecekleri askerlik şubelerindeki sağlık istatistiklerini de doldururlar ve bu şubeler kanalıyla ilgili makama gönderirler.
ASKERLİĞE ELVERİŞLİ OLAN VE OLMAYANLAR HAKKINDA YAPILACAK İŞLEMLER
Madde 10 - (Değişik madde: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/6.mad)
Son yoklamaları yapılan yükümlüler, askerliğe elverişli olanlar ve askerliğe elverişli olmayanlar olmak üzere gruplandırılır.
Son yoklamaları sırasında askerlik meclislerince; askerliğe elverişli olmadığı tespit edilen yükümlüler, askere alınmazlar. Bunlardan arızaları gözle görülebilecek kadar belirgin olanların raporlarına, arızayı gösteren ön ve her iki yan cepheden çekilmiş üçer adet boy fotoğrafı eklenerek üç nüsha, yabancı askerlik şubesince işlem yapılıyor ise dört nüsha rapor düzenlenerek onay makamlarına gönderilir ve onaylanan raporlar kesinleşir. Kesinleşen raporlardan biri ilgiliye verilir, biri onay makamınca, diğeri ise yerli ve yabancı askerlik şubesi başkanlığınca muhafaza edilir.
Sağlık durumları geçici olarak bozuk olan son yoklamaya tabi yükümlülere ertesi yıla bırakma, sevke tabi olanlara sevk tehiri kararı verilir ve üç nüsha rapor düzenlenerek onay makamlarına gönderilir. Raporları onaylanan bu yükümlülere ertesi yıla bırakma veya sevk tehiri işlemi yapılır. Onay makamlarınca tekrar muayenesine lüzum görülen yükümlüler, yeniden muayeneye gönderilir ve bunlara muayene sonucu alacakları rapor kararlarına göre işlem yapılır. Ertesi yıla bırakılanlar veya herhangi bir sebeple bir defadan fazla sağlık muayenesine tabi tutulanlar hakkında, her bir işlem öncesinde Yükümlülere Yoklamalarda Uygulanacak Sağlık Durumu Hakkında Bilgi Formu doldurtulur.
Tabipler tarafından kesin karar verilemeyenler, en yakın asker hastanelerine gönderilir. Bunların kesin kararları, bu hastanelerin sağlık kurullarınca verilir.
GEÇİCİ SAĞLIK KURULU RAPORU
Madde 11 - Sağlık durumları askerliğe elverişli olmayanlar ile geçici arızalarından ötürü ertesi yıla terk edilenlere askerlik meclisi geçici sağlık kurulunca düzenlenen raporlar, Askerlik Şubesi Rapor Defterine işlenir.
Raporlar onaylandıktan sonra kesinleşir.
HASTALIK VE ARIZALARI DEVAMLI OLACAKLARA YAPILACAK İŞLEM
Madde 24 - Hastalık ve arızaları devamlı ve her türlü askerlik görevine engel olacak durumda olan yükümlülerle erlere, bu yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre işlem yapılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM : YÜKÜMLÜLERLE ERLERİN SAĞLIK YETENEĞİNE GÖRE SINIFLANDIRILMALARI
YÜKÜMLÜLERLE ERLERİN SAĞLIK YETENEKLERİNE GÖRE SINIFLANDIRILMALARINDAKİ İLKELER
Madde 12 - Sağlık yeteneklerine göre askerliğe elverişli olan yükümlülerin Türk Silahlı Kuvvetlerinin hangi sınıflarına ayrılacakları sağlık ve diğer yetenekleri gözönünde tutularak askeralma teşkilatı tarafından tesbit edilir.
Birlik ve kurumlarda görevli erlerle sevk erlerinde bulunan, hayat için tehlike göstermeyen ameliyatla giderilmesi mümkün hastalık ve arızalar, istedikleri takdirde giderilir. Ameliyata razı olmayanlara bu Yönetmelik hükümlerine göre işlem yapılır.
Hayat için tehlike oluşturan hastalıklarda (mide delinmesi, akut apandisit, boğulmuş fıtık gibi) kişinin izni alınmaksızın cerrahi girişim ve tedavi sonucuna göre işlem yapılır.
ASKERLİĞE ELVERİŞLİ OLANLARIN SINIFLANDIRILMASI
Madde 13 - (Değişik madde: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/2.mad) Askerliğe elverişli olanların sınıflandırılmaları, aşağıdaki sağlık ve diğer yetenekleri göz önünde bulundurularak yapılır.
1) Piyade: Sağlamlar ile arızaları A dilimine girenler bu sınıfa verilir.
2) Topçu:
A - Sağlamlar,
B - Arızaları A dilimine girenler,
C - Kas ve iskelet sistemi gelişmiş olanlar, bu sınıfa verilir.
D - Sahra topçusuna ayrılacakların boyları 160 cm'den aşağı olmamalıdır.
E - Kulak zarları delik olanlar tercih edilir.
3) Hava Savunma: Sağlamlar ve arızaları A dilimine girenler bu sınıfa verilir.
4) Tank ve Zırhlı Süvari:
A - Solunum, dolaşım ürogenital sistemleri ve özellikle büyük eklemleri sağlam olanlar,
B- (Değişik bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/7.mad) Her iki gözde görme derecesi ayrı ayrı tam olan ve diskromatopsi bulunmayanlar (Tank şoförlerinde tashihli görmesi her iki gözde ayrı ayrı tam olmak kaydıyla 1.00 diyoptriyi aşmayan, geri kalan tank personelinde 3.00 diyoptriye kadar miyopi, hipermetropi ve her çeşit astigmatizma kabul edilir.),
C - İşitmesi tam olan, kulaklarda yerleşmiş iltihaplı hastalıklar bulunmayanlar,
D - Sinir ve ruh sistemleri sağlam olanlar,
E - Bedenen ağır işlere dayanacak güçte olanlar,
F - Sindirim sisteminde göreve engel olacak iltihaplı hastalıklar, faal veya geçirilmiş mide ve barsak ülserleri bulunmayanlar,
G - Ağır işlere ve fizikî hareketlere engel derecede şişmanlığı bulunmayanlar,
H - Ayaklarında motor çalıştırmaya engel şekil bozuklukları, eklem yapışıklıkları ve bacaklarda varis bulunmayanlar,
I - Boyları 160 cm'den aşağı olmayanlar, bu sınıfa verilir.
J - Göz kapakları rahatsız olmak ve konjektiva hastalıkları, bu sınıfa verilmeye engeldir. Klostro-fobia (kapalı yerde bulunma fobisi) bulunanlar bu sınıfa alınmaz. Uzun müddet kapalı yerde kalmaya dayanıklı olanlar tercih edilir.
5) Süvari: Kas ve iskelet sistemleri iyi gelişmiş bulunan, boyları 164 ilâ 172 cm arasında olan tam sağlamlar bu sınıfa verilir.
6) İstihkâm: Diskromatopsi bulunmayan, sağlamlar ve arızaları A dilimine girenler bu sınıfa verilir.
7) Muhabere: Görme ve işitme fonksiyonları sağlam olup, diğer sistemlerdeki sağlık nitelikleri A dilimine girenler bu sınıfa verilir.
8) Ulaştırma: Diskromatopsi bulunmayan, sağlamlar ve arızaları A dilimine girenler bu sınıfa verilir.
9) Sıhhiye: Sağlamlar ve arızaları A dilimine girenler bu sınıfa verilir.
10) Kimya: Sağlamlar ve arızaları A dilimine girenler bu sınıfa verilir. Endüstri meslek lisesi, meslek lisesi ve
ya teknik liseyi bitirmiş veya bitirmeden ayrılmış olanlara öncelik verilir.
11) Ordudonatım: Sağlamlar ve arızaları A dilimine girenler bu sınıfa verilir.
12) Mızıka (Bando): Dişleri muntazam, dudakları ince olanlar ve solunum sistemi sağlam olanlar bu sınıfa verilir. Saz, caz ve diğer müzik aletlerinden birini çalabilenlere öncelik verilir.
13) Jandarma: Sağlamlar ve arızaları A dilimine girenler, kas ve iskelet sistemleri iyi gelişmiş olanlar, gö z, kulak, burun ve boğazları sağlam olan, kekemeliği olmayanlar, boyları 165 cm'den yukarı bulunanlar, bu sınıfa verilir.
14) Şoför: Motorlu ulaştırma ve harp araçlarını kullanan erler:
A - Trafik ehliyetnameleri için sağlık nitelikleri, Karayolları Trafik Yönetmeliğine göre tespit edilir.
B - Türk Silâhlı Kuvvetleri motorlu araçları için verilecek şoför ehliyetnamelerinde sağlık nitelikleri, Kara Kuvvetleri Komutanlığının "Şoför Eğitimi Devamlı Talimatı"na göre tespit edilir.
C - Emniyet Müdürlüğü Trafik Şubesinden alınan ehliyetnameleri bulunan şoförlerin ayrıca askerî hastahanelerin sağlık kurullarından rapor almasına ihtiyaç yoktur.
D - Şoför olacak erlerin sağlık nitelikleri:
(a) Göz:
(I) Görmeleri iki gözde de ayrı ayrı 0,7'den az olmayanlar,
(II) Gece görüşleri ve görme alanları normal olanlar,
(III) Göz hareketleri normal olup çift görmesi olmayanlar,
(IV) Diskromatopsi, albinismus, nistagmus ve kapak hastalığı (entropium, ektropium ve benzeri) bulunmayanlar,
(V) Refraksiyon kusuru -3 diyoptriyi aşmayan hipermetropi miyopi ve eksenler arasındaki farkı 1 diyoptriyi aşmayan muhtelif cins astigmatizması olanlar, askerî şoför olarak yetiştirilirler.
(VI) (Değişik kısım: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/7.mad) Motorlu ulaştırma ve harp araçlarını kullanan erbaş ve erlerde gözlükle düzeltme kabul edilir, ancak araç kullanırken gözlük takmaları zorunludur. Gözlüğü yanında bulunmayanlar (zırhlı ve paletli araç kullanan personelin kask takma durumları hariç) araç kullanamazlar.
(b) Kulak:
(I) Kulaklarda işitme kuvveti tam olmalıdır.
(II) Kulak uğultusu, çınlama, baş dönmesi gibi arızalar bulunmamalıdır.
(III) Burun ve boğazda, Hastalık ve Arızalar Listesinin A dilimlerinde belirtilen arızalar, şoförlüğe engel değildir. B dilimlerinde belirtilen arızalar şoför olmaya engeldir.
(c) İç sistemler: Ağır diyabet, araç kullanırken hayatı tehdit edici kalp ve damar hastalıkları, ileri derecede böbrek yetersizliği, açık akciğer tüberkülozu, devam eden bulaşıcı hastalıklar bulunmamalıdır.
(d) Kas ve iskelet sistemi tam ve sağlam olmalıdır. Şoför olacak erlerin boyları 160 cm'den aşağı olmamalıdır. Fıtık, varis gibi arızaları bulunmamalıdır.
(e) (Değişik bölüm: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/7.mad) Ruhsal Durum:
(I) Psikotik ve Bipolar bozukluklar bulunmamalıdır.
(II) Mental Retardasyon bulunmamalıdır.
(III) Madde kötüye kullanımı ve bağımlılığı bulunmamalıdır.
(IV) Organik ruhsal bozukluklar bulunmamalıdır.
(V) Antisosyal kişilik bulunmamalıdır.
(f) Sinir sistemi:
(I) Santral sinir sisteminin hastalık, arıza ve sekelleri bulunmamalıdır.
(II) (Mülga kısım: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/7.mad)
(III) Periferik sinir sisteminin araç kullanmaya engel felçleri bulunmamalıdır.
(IV) Araç kullanmaya engel olan kas hastalıkları olmamalıdır.
(V) Her türlü konvülsiyonlu veya konvülsiyonsuz epileptik nöbetleri olmamalıdır.
(VI) Otonom sinir sistemi arızası olmamalıdır.
Devamlı olarak ve özellikle eğitim ve öğrenim başlangıcında şoförlüğe ayrılmış erlerin kendilerine verilmiş göreve karşı olan tavır ve hareketleri, amirleri ve kıt'a tâbipleri tarafından dikkatli ve yakından tetkik ve takip edilerek, yetersizlik gösterenler, şoförlük görevinden uzaklaştırılırlar. Beden ve ruh yeteneklerinde en küçük bir şüpheyi uyandıranlar, izleyenler tarafından bir anketle uzman tabibe gönderilirler.
15) Komando: Kendi beyanı ve doktor muayenesi ile sağlam olanlardan; kas ve iskelet sistemi iyi gelişmiş bulunanlar, çevik olanlar, yargılama ve kavrama yeteneği süratli bulunanlar, refleksleri kuvvetli olanlar, görme dereceleri düzeltmesiz tam olanlar arasından ve sağlık kurulundan geçirilmek kaydıyla seçilirler.
Bunların, iç hastalıkları, ortopedi, genel cerrahî, göz, kulak burun boğaz, ruh sağlığı ve hastalıkları ile lüzum görülen diğer branşlardan sağlık muayeneleri yapılır. Aşağıda yazılan lâboratuvar muayeneleri her komando adayına kesinlikle yapılır.
A - Mikrofilm veya postero anterior akciğer grafisi,
B - Kan sayımı,
C - Tam idrar tahlili,
D - HbsAg,
E - Lüzum görülen diğer lâboratuvar muayeneleri.
16) Paraşütçü: Piyade sınıfı sağlık niteliklerine sahip olanlardan:
A - Boyları 160 (dahil) cm'den aşağı olmayanlar,
B - Öncelikle gönüllü olanlar,
C - Benzin kokusundan etkilenmeyenler,
D - Evvelce kırık, çıkık gibi kaza geçirmemiş ve romatizması bulunmayanlar,
E - Paraşütle atlamaya engel herhangi bir ameliyat geçirmemiş olanlar,
F - Paraşütçü muayenesini kazanmış bulunanlar,
G - Atletik bir vücuda sahip bulunanlar,
H - Görme dereceleri düzeltmesiz tam olanlar, arasından seçilirler.
17) (Değişik bend: 21/03/2007 - 2007/11783 B.K. Yön/1.mad) Deniz Kuvvetleri, Hava Kuvvetleri ve Sahil Güvenlik Komutanlığına ayrılacak erlerin sağlık yetenekleri bu Yönetmeliğin altıncı ve yedinci bölümlerinde belirtilmiştir.
18) Uzman erbaş adaylarında askerî öğrenci adaylarının sağlık nitelikleri aranır.
19) (Değişik paragraf: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/7.mad) Hastalık ve Arızalar Listesinin A dilimlerinde belirlenen rahatsızlıklara sahip olan uzman erbaşlar, sınıfı görevlerine devam ederler. Bu personelden, A/16 F3, A/17 F3, A/43 F5, A/52 F3 maddeleri hariç olmak üzere hastalık ve arızaları A dilimine giren personel, komando görevine de devam eder.
Uzman erbaş statüsünde olup da, astsubay olmak için başvuranlar hakkında müracaat ettiği sınıfın "Astsubay Çavuş ve Astsubay Kıdemli Üstçavuş" rütbelerindeki astsubayların sağlık nitelikleri aranır.
Hastalık ve Arızalar Listesinin B ve D dilimlerinde belirtilen rahatsızlıklara sahip olan uzman erbaşlar hakkında "Türk Silâhlı Kuvvetlerinde Görev Yapamaz" kararı verilir.
20) Uzman jandarma yetiştirilmek üzere uzman jandarma okuluna alınacak uzman jandarma adaylarında, askerî okullara alınacak öğrenci adaylarının sağlık nitelikleri aranır.
21) Uzman jandarma statüsünde bulunup, astsubay olmak için başvuranlar hakkında, "Jandarma Astsubay Çavuş ve Jandarma Astsubay Kıdemli Üstçavuş" rütbelerindeki astsubayların sağlık nitelikleri aranır. Belirtilen rütbelerde sınıfı görevini yapabilecek derecede hastalık ve arızası bulunan uzman jandarmalar astsubay adayı olabilir, ancak sınıf değişikliğini gerektiren hastalık ve arızası bulunan uzman jandarmalar astsubay adayı olamaz.
Uzman jandarma çavuş ile uzman jandarma üçüncü kademeli çavuş rütbelerindeki uzman jandarmalara, "Astsubay Çavuş ve Astsubay Kıdemli Üstçavuş"; uzman jandarma dördüncü kademeli çavuş ve daha üst rütbedeki uzman jandarmalara ise "Astsubay Başçavuş ve Astsubay Kıdemli Başçavuş" rütbelerindeki astsubayların sağlık nitelikleri uygulanır. Ancak, bunlardan sınıfı ile ilgili sağlık niteliklerini kaybedenlere sınıf değişikliği işlemi yapılmayıp, bu personel, sınıflarının geri hizmetlerinde veya karargâh ve kurumlarda istihdam edilirler (Jandarma sınıfında söz konusu rütbelerde sınıfı görevini yapamayacak derecede hastalık ve arızası olup da, Kara Kuvvetleri Komutanlığı 2 Numaralı Sınıflandırma Çizelgesinde levazım, personel, ordudonatım ve maliye sınıflarında görev yapabilecek durumda bulunan uzman jandarmalar hakkında, karargâh ve kurumlarda görev yapma kararı verilir. Ancak, belirtilen sınıflarda da görev yapamayacak derecede hastalık ve arızası bulunanlar hakkında "Türk Silâhlı Kuvvetlerinde Görev Yapamaz" kararı verilir.).
SINIF DEĞİŞTİRMESİ GEREKEN ERLER HAKKINDA YAPILACAK İŞLEM
Madde 14 - (Değişik madde: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/3.mad;Değişik madde: 21/03/2007 - 2007/11783 B.K. Yön/2.mad )
Uzman erbaşlar hariç olmak üzere askere alındıktan sonra askerî hastanelerin sağlık kurullarından aldıkları rapor üzerine sınıf değiştirme işlemi yapılması gereken erlerin raporları, Türk Silahlı Kuvvetleri Sağlık Komutanlığı Sağlık Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından onaylanır ve bu erler kuvvet komutanlıkları tarafından kendi kuvvet komutanlıkları içinde sağlık yeteneklerine uygun başka bir sınıfa geçirilir.
ASKERLİĞE ELVERİŞLİ OLMAYAN ERLER HAKKINDA YAPILACAK İŞLEM
Madde 15 - (Değişik madde: 21/03/2007 - 2007/11783 B.K. Yön/3.mad;Değişik madde: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/8.mad)
Askere alındıktan sonra asker hastanelerinin sağlık kurullarından "Askerliğe Elverişli Değildir" kararı alan erler, raporlarının onaylanmasını beklemek üzere bu hastaneler tarafından yerli kayıtlı bulunduğu askerlik şubesi emrine gönderilir. Ayrıca durum silah altında bulunanların birliklerine duyurulur. Terhis işlemleri, raporları ilgili makamlarca onaylanıp askerlik şubesine geldikten sonra ilgili yönergeye göre yapılır. "Askerliğe Elverişli Değildir" kararı alanlar gerektiğinde ilgili makamlarca yeniden asker hastanelerinin sağlık kurullarına muayeneye gönderilerek alacakları son rapor kararına göre, ilgili yönerge gereğince işlem görür. "Askerliğe Elverişli Değildir" kararı alanlar emsalinin kanunda yazılı yaş sınırı dışına çıkma tarihine kadar Milli Savunma Bakanlığınca gerektiğinde tekrar muayene ettirilerek alacakları son rapor kararına göre işlem görür.
GEÇİCİ HASTALIKLARI VE ARIZALARI TESBİT EDİLEN YÜKÜMLÜ, ER VE ERBAŞLARA YAPILACAK İŞLEMLER
Madde 16 - Geçici hastalık veya arızaları olan yükümlülerle er ve erbaşlara aşağıdaki işlemlerden biri yapılır.
1) Ertesi yıla bırakma,
2) Sevki geciktirme,
3) Hava değişimi.
Bu işlemleri gerektiren hastalık ve arızalar bu yönetmeliğin arızalar listesinin C dilimlerinde gösterilmiştir.
ERTESİ YILA BIRAKMA İŞLEMİ
Madde 17 - Son yoklamada veya son yoklamadan sonra gönderildikleri sağlık kurullarında yapılan muayeneleri sonucu geçici bir hastalık veya arızaları tesbit edilenlere ertesi yıla bırakma işlemi yapılır.
SEVKİ GECİKTİRME
Madde 18 - Askerliklerine karar verilen yükümlülere, sevkleri tarihine kadar geçecek süre içerisinde, hastalanır veya arızalanırlarsa, askerlik şubelerince gönderilecekleri sağlık kurullarında muayene sonucu alacakları raporlara göre sevki geciktirme işlemi yapılır.
HAVA DEĞİŞİMİ
Madde 19 - Askerlik şubelerince birliklerine sevklerinden sonra geçici bir hastalığı tesbit edilen er ve erbaşlara hava değişimi işlemi yapılır.
YÜKÜMLÜLER VE ERLERE YAPILACAK KESİN İŞLEMLER
Madde 20 - (Değişik madde: 04/05/1993 - 93/4398 K.)
Ertesi yıla bırakma, sevki geciktirme veya hava değişimi işlemi yapılan yükümlü, er ve erbaşların ilk işlem tarihinden itibaren en fazla 5 yıl (5 yıl dahil) sonunda devam ettiği tesbit edilen hastalık ve arızaları sabitleşmiş kabul edilir. Hastalık ve Arızalar Listesinin uygun madde ve fıkralarına göre kesin işlem yapılır.
DERHAL KESİN İŞLEM YAPILACAK HALLER
Madde 21 - Yükümlü, er ve erbaşlarda sabitleşmiş hastalık ve arızalar bulunursa ertesi yıla bırakma, sevki geciktirme veya hava değişimi işlemi yapılmaz; ilk raporları ile Hastalık ve Arızalar Listesindeki uygun madde ve fıkralara göre kesin işlem yapılır.
HASTALIK VE ARIZALARIN BİRLEŞMESİ
Madde 22 - Yükümlü, er ve erbaşlarda tesbit edilen birden fazla hastalık veya arıza sekelleri ayrı ayrı olarak Hastalık ve Arızalar Listesinin A dilimlerindeki askerliğe elverişli fıkralarına girdikleri halde, bu hastalık ve arızaların toplamı kişinin askerlik görevi yapmasına engel olacak nitelikte ise, sağlık kurullarınca bu kişiye "Askerliğe elverişli değildir" işlemi yapılır.
SINIR VAKALARDA KARAR YETKİSİ
Madde 23 - (Değişik madde: 30/01/1997 - 97/9106 K.)
Bu Yönetmeliğin Hastalık ve Arızalar Listesinde tam karşılığı bulunmayan sınır vak'alarda son karar, Milli Savunma Bakanlığı Sağlık Dairesi Başkanlığı kanalı ile gönderileceği, Gülhane Askeri Tıp Akademisi Profesörler Sağlık Kurulunca verilir. Bu karar kesindir, karara itiraz edilemez.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM : ASKERİ ÖĞRENCİ ADAYLARI İLE ASKERİ ÖĞRENCİLERDE ARANACAK SAĞLIK YETENEKLERİ
ÖĞRENCİ ADAYLARININ SAĞLIK YETENEKLERİ
Madde 25 - (Değişik fıkra: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/4.mad) Askerî öğrenci adaylarının sağlık kurulu muayeneleri; Kara Kuvvetleri Komutanlığı, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı, Hava Kuvvetleri Komutanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının belirleyeceği tam teşekküllü askerî hastahanelerde yapılır.
(Değişik fıkra: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/4.mad) Türk Silâhlı Kuvvetlerinin askerî okullarına alınacak öğrenci adayları, tam sağlam olmalı ve diskromatopsi bulunmamalıdır. Kız öğrencilerde genital muayene, anamnez ve inspeksiyonla yapılır. Hekim lüzum gördüğünde pelvik ultrasonografi ve diğer muayeneler ile lâboratuvar muayenelerini yapabilir (Hymen muayenesi yapılmaz.). Öğrenci adaylarının boy ve kilo oranları ile ilgili değerlendirmeler aşağıdaki tablolara göre yapılır.
Bu tablolar tam teşekküllü askerî hastahanelerde görevli uzmanlar tarafından kullanılacaktır. As-kerî öğrenci alımı yapacak komutanlıklar, aşağıdaki tablolarda belirtilen alt limitlerin daha aşağısında olmamak kaydıyla, öğrenci adaylarında arayacakları boy ve kilo alt limitlerini kendileri tespit edecekler ve broşürlerinde yayımlayacaklardır. Bu esaslara göre ön elemeden geçirilecek olan adaylar, daha sonra tam teşekküllü askerî hastahanelerde yapılacak muayeneleri sırasında aşağıdaki tablolara göre değerlendi-rilecek ve sağlıklı bir boy-kilo oranına sahip olup olmadıkları tespit edilecektir.
11 ilâ 18 yaş kız ve erkek normal çocuklar ile 18 ve üzerindeki yaş grupları için boy ve ağırlık ölçümleri, beden-kitle indeks değerleri tablo 1,2,3,4 ve 5
de gösterilmiştir.
TABLO 1
11 ilâ 18 Yaş Kız Çocuklarında En Alt ve En Üst Normal Boy ve Kilo Persantil Değerleri :
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Yaş 3 Persantil (%3 En Alt (Dahil) 97 Persantil (%97) En Üst (Dahil)
11 Yaş cm.kg. 133,5 26,5 157,5 53,5
11,5 Yaş cm.kg. 137,0 28,3 161,5 56,6
12 Yaş cm.kg. 140,5 30,4 165,0 59,2
12,5 Yaş cm.kg. 143,0 32,5 167,5 61,5
13 Yaş cm.kg. 144,5 34,6 169,0 63,3
13,5 Yaş cm.kg. 146,0 36,5 170,0 65,0
14 Yaş cm.kg. 147,5 38,0 170,4 66,3
14,5 Yaş cm.kg. 148,0 39,3 170,7 67,5
15 Yaş cm.kg. 148,5 40,3 171,0 68,4
15,5 Yaş cm.kg. 148,5 41,0 171,0 69,2
16 Yaş cm.kg. 148,5 41,8 171,0 70,0
16,5 Yaş cm.kg. 148,5 42,5 171,2 70,5
17 Yaş cm.kg. 149,0 43,0 171,8 71,2
17,5 Yaş cm.kg. 151,5 43,5 173,5 71,5
18 Yaş cm.kg. 152 44 174 72
TABLO 2
11 ilâ 18 Yaş Erkek Çocuklarında En Alt ve En Üst Normal Boy ve Kilo Persantil Değerleri :
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Yaş 3 Persantil (%3 En Alt (Dahil) 97 Persantil (%97) En Üst (Dahil)
11 Yaş cm.kg. 130,0 24,1 158,0 52,8
11,5 Yaş cm.kg. 132,5 25,4 161,8 56,6
12 Yaş cm.kg. 135,0 26,7 165,0 60,1
12,5 Yaş cm.kg. 137,5 28,3 168,5 64,0
13 Yaş cm.kg. 140,5 30,0 171,5 67,5
13,5 Yaş cm.kg. 143,0 32,0 175,0 70,4
14 Yaş cm.kg. 146,5 34,2 178,5 72,8
14,5 Yaş cm.kg. 149,0 36,8 181,0 75,5
15 Yaş cm.kg. 152,5 39,5 182,5 77,6
15,5 Yaş cm.kg. 155,5 42,1 184,0 79,5
16 Yaş cm.kg. 158,0 44,9 185,0 80,8
16,5 Yaş cm.kg. 161,0 47,4 186,0 82,0
17 Yaş cm.kg. 162,0 49,4 186,0 82,7
17,5 Yaş cm.kg. 162,0 50,4 186,0 83,0
18 Yaş cm.kg. 163 51 187 84
TABLO 3
11 ilâ 18 Yaş Arası Kız Çocukları için Yaşlara Göre Beden-Kitle İndeks Değerleri
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Yaş Beden-kitle indeksi
5
inci Persantilde olanlar
(5 Dahil) Beden-kitle indeksi
85-95 Persantil arası
riskte olanlar Beden-kitle indeksi
95
inci Persantilin
üzerinde aşırı ağırlıkta
olanlar
11 Yaş 14,5 22,6 26,1
11,5 Yaş 14,8 23,1 26,8
12 Yaş 15,1 23,6 27,5
12,5 Yaş 15,5 24,0 28,1
13 Yaş 15,9 24,4 28,6
13,5 Yaş 16,3 24,7 29,0
14 Yaş 16,6 24,9 29,3
14,5 Yaş 16,9 25,1 29,5
15 Yaş 17,1 25,2 29,6
15,5 Yaş 17,3 25,4 29,8
16 Yaş 17,4 25,5 29,9
16,5 Yaş 17,6 25,7 30,6
17 Yaş 17,7 25,9 31,3
17,5 Yaş 18,3 26,0 30,6
18 Yaş 18,8 26,0 30,0
TABLO 4
11 ilâ 18 Yaş Arası Erkek Çocukları için Yaşlara Göre Beden-Kitle İndeksleri
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Yaş Beden-kitle indeksi
5 inci Persantilde
olanlar (5 Dahil) Beden-kitle indeksi
85-95 Persantil arası
riskte olanlar Beden-kitle indeksi
95 inci Persantilin üzerinde
aşırı ağırlıkta olanlar
11 Yaş 14,9 21,9 25,7
11,5 Yaş 15,1 22,3 26,1
12 Yaş 15,3 22,6 26,5
12,5 Yaş 15,6 22,9 26,8
13 Yaş 15,9 23,2 27,1
13,5 Yaş 16,2 23,5 27,5
14 Yaş 16,5 23,7 27,8
14,5 Yaş 16,9 24,1 28,3
15 Yaş 17,2 24,5 28,7
15,5 Yaş 17,6 25,0 29,3
16 Yaş 17,9 25,4 29,8
16,5 Yaş 18,1 25,7 30,0
17 Yaş 18,3 25,9 30,1
17,5 Yaş 18,6 26,0 30,0
18 Yaş 18,8 26,0 30,0
NOT :
1) Tablo 1 ve 2
de gösterilen 11 ilâ 18 yaş kız ve erkek çocuklarının boy ve ağırlık ölçümleri 3 üncü persantil (%3 dahil) ve 97 nci persantil (%97 dahil) arasında olmalıdır.
2) 97 nci persantil üzerinde boya sahip olanlar, kiloları ile birlikte değerlendirilerek, bir hastalığa sahip değiller ise kabul edilirler.
3) Tablo 3 ve 4
de gösterildiği gibi yaşa göre beden-kitle indeksi (kg/m2) 95 inci persantilin üzerinde olanlar kabul edilmemelidir. %85-95 persantil arasında beden-kitle indeksine sahip olgularda gerekli araştırmalar yapılmalı, normalse kabul edilmeli, tedavi açısından gerekli tıbbî yaklaşımlarda bulunulmalıdır. Beden kitle indeksi = ağırlık (kg olarak) / Boy (metre olarak)2 formülünden hesaplanmalıdır. Yaşa göre 5 inci persantilin altında beden-kitle indeksi olanlar fizik muayenede protein-enerji malnutrisyonu gösterirse kabul edilmemelidir.
4) Beden-Kitle indeksi 95 persantil üzerinde ise, fizik muayenede aşırı ağırlıklı olma yönünde şüphe varsa (atletler, geniş omuzlu olanlar, iri kemikliler) uygun standart kaliper ile uygun şekilde triseps deri altı deri kıvrım kalınlığı ölçülerek nomogramlarda değerlendirilmelidir. Şüpheli durumlarda diğer anatomik bölgelerde (sol skapula altı, sol krista iliaka anteriyör süperiyör üzeri karın ve biseps üzeri) deri altı deri kıvrım kalınlığı ölçülerek standart nomogramlarda değerlendirilerek fizik muayeneyle birlikte yorumlanmalıdır.
5) Yaşa göre ağırlığı 97 nci persantil üzerinde olan olgularda beden-kitle indeksi aşırı ağırlıklı ise kabul edilmemeli, beden-kitle indeksi ve boy normal ise kabul edilmelidir. Beden-kitle indeksine göre riskte olanlar, yukarıdaki 3 ve 4 numaralı bentlere göre değerlendirilmelidir.
TABLO 5 (Değişik tablo: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/4.mad)
18 ve Üzeri Yaş İçin Boy ve Kilo Oranlarını Gösteren Nomogram
-----------------------------------------------------------------------------------------------
Boy (cm) Ağırlık Üst Sınırı (kg) Ağırlık Alt Sınırı (kg)
------------------------------------------------------------------------------------------
150 59 43
151 60 43
152 60 44
153 61 44
154 62 45
155 62 46
156 63 46
157 64 47
158 65 47
159 66 48
160 67 49
161 67 49
162 68 50
163 69 50
164 70 51
165 71 52
166 72 52
167 73 53
168 73 54
169 74 54
170 75 55
171 76 56
172 77 56
173 78 57
174 79 58
175 80 58
176 81 59
177 81 60
178 82 60
179 83 61
180 84 62
181 85 62
182 86 63
183 87 64
184 88 64
185 89 65
186 90 66
187 91 66
188 92 67
189 93 68
190 94 69
191 95 70
192 96 70
193 97 71
194 98 72
195 99 72
196 100 73
197 101 74
198 102 75
199 103 75
200 104 76
201 105 77
202 106 78
203 107 78
204 108 79
205 109 80
206 110 81
207 111 81
208 112 82
209 114 83
210 115 84
NOT : Ağırlık alt ve üst sınırlarının hesaplanmasında vücut kitle indeksinin alt sınırı 19 (kg/m2) üst sınırı 26 (kg/m2) esas alınmıştır.
(Değişik fıkra: 21/03/2007 - 2007/11783 B.K. Yön/4.mad) Kara, Deniz ve Hava Harp Okulları ile astsubay meslek yüksek okulları hariç olmak üzere, üniversite fakültelerine veya yüksek okullara alınacak askerî öğrenci adaylarında düzeltme ile her iki gözde görmeler ayrı ayrı tam olmak şartıyla üç diyoptriye kadar (üç dahil) miyopi ve hipermetropi ile doksan derecelik iki eksen arasındaki kırılma kusuru farkı üç diyoptriyi geçmeyen astigmatizmalar bu okullara girmeye engel değildir.
(Değişik fıkra: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/4.mad) Her askerî öğrenci ve uzman erbaş adayına, aşağıdaki lâboratuvar muayeneleri yapılır.
1) Mikrofilm veya postero anterior akciğer grafisi, direkt üriner sistem grafisi,
2) HBsAg, Anti-HCV,
3) Kan sayımı ve sedimantasyon,
4) Tam idrar muayenesi,
5) Kanda üre ve kreatinin, SGOT ve SGPT,
6) Açlık kan şekeri,
7) Lüzum görülen diğer lâboratuvar muayeneleri ve tetkikleri.
Askerî öğrenci adayları hakkında hastahanelerce verilecek ön raporlara, ön rapor tarihinden itibaren 7 gün içinde itiraz edilebilir.
(Ek fıkra: 19/01/2006 - 2006/9974 S.B.K. Yön/1.mad) Uçucu yetiştirmek amacıyla yapılan ilave laboratuvar muayeneleri sonrası elde edilen, bu Yönetmeliğin eki Hastalık ve Arızalar Listesinde yer alan bazı klinik tanıları, Hava Kuvvetleri Komutanlığı hariç diğer kuvvet komutanlıkları namına Askerî Liseler ile Bando Astsubay Hazırlama Okullarına alınacak öğrenciler için tam sağlam olma kriterlerini bozmaz. Laboratuvar muayeneleri ve tetkikleri sonucunda;
1) Askerî öğrenci olur,
2) Askerî öğrenci olur, uçucu yetiştirmeye elverişlidir,
3) Askerî öğrenci olur, uçucu yetiştirmeye elverişli değildir,
4) Askerî öğrenci olamaz,
raporları düzenlenir.
(Ek fıkra: 19/01/2006 - 2006/9974 S.B.K. Yön/1.mad) Askerî öğrenci olamaz raporu alanlar askerî okullara alınmaz. Askerî öğrenci olur, uçucu yetiştirmeye elverişlidir raporu alanlar Hava Kuvvetleri Komutanlığı namına uçucu yetiştirilmek üzere askerî okullara alınırlar. Askerî öğrenci olur raporu, askerî öğrenci olur, uçucu yetiştirmeye elverişlidir raporu ve askerî öğrenci olur, uçucu yetiştirmeye elverişli değildir raporu alanlar Kara Kuvvetleri Komutanlığı ve Deniz Kuvvetleri Komutanlığı namına Askerî Liseler ile Bando Astsubay Hazırlama Okullarına alınırlar.
ASKERİ ÖĞRENCİLERE YAPILACAK İŞLEMLER
Madde 26 - Askeri öğrencilerin okul yönergelerine göre belirli zamanlarda okul tabibi tarafından gereken muayeneleri yapılır. Boyları ölçülür, kiloları tartılır ve sağlık fişlerine işlenir. Gerekli görülenler sağlık kurullarına gönderilirler. Bu işlemlerin yapılması okul komutanı ile okul tabibinin başlıca görevlerindendir.
ASKERİ ÖĞRENCİLERİN SIHHİ İZİN SÜRESİ VE DİĞER SAĞLIK İŞLEMLERİ
Madde 27 - Tüm askeri öğrencilerin sıhhi izin süresi okulun normal öğrenim süresinin her üç yılı için her çeşit hastalıklarda toplam olarak bir yıldır. Bu süre tüberküloz için iki yıldır. Öğrenci, sıhhi izin süresini doldurduğu ayın son haftasında kesin işlem yapılmak üzere sağlık kuruluna gönderilir. Hastalık ve arıza öğrenciliğe devamına engel ise kesin işlem yapılır. Tedavisi mümkün olmayan hastalık veya bedeni arızaları nedeni ile beden eğitimi ile askeri eğitim derslerine devamlı şekilde katılamayacakları onaylı sağlık kurulu raporu ile saptanan öğrenciler, sağlık izin süresinin doldurulması beklenilmeden okuldan çıkarılır.
Hastalık ya da arızaları nedeni ile tedavi görmüş öğrencilerin geriye kalan hastalık sekelleri (A) ve (B) dilimlerine uyuyorsa, bunların 1 ve 2 numaralı sınıflandırma çizelgelerinde Subay Astsubay Sütununda (+ işaretli sınıflar varsa okuldan çıkarılmazlar ve bu sınıflardan birinde yetiştirilmek üzere öğrenimlerine devam ederler. Sabitleşmiş arıza ve hastalık sekelleri için uygun sınıflar yoksa veya sekel (D) dilimine uyuyorsa, sıhhi izin süresini doldurması beklenilmeden okuldan çıkarılırlar.
ASKERİ OKULLARI BİTİRİRKEN YAPILACAK MUAYENE
Madde 28 - Kara Harp Okulu öğrencilerine, meslek sınıflarına ayrılmadan önce sağlık kurulu muayenesi yapılır. Muayene sonunda arıza ve hastalık sekelleri saptananlar, bu yönetmeliğin 1 ve 2 numaralı Sınıflandırma Çizelgesindeki artı (+) işaretli sınıflarda görevlendirilirler.
(Değişik fıkra: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/5.mad) Harp okullarının dışında kalan ve eğitim süreleri bir yıldan fazla olan askerî okulları bitirenlere de aynı sağlık işlemleri uygulanır. Eğitim süreleri bir yıl ve altında olan okul öğrencilerine aynı sağlık işlemi uygulanmaz ancak, bunlardan yıl içerisinde kıt'a tâbibince takibi yapılanlardan sağlık durumunun yeniden değerlendirilmesi uygun görülenlerin sağlık kurulu muayeneleri yapılır.
Deniz ve Hava Harp Okulunu bitirenlere kendi bölümlerindeki sağlık işlemleri uygulanır.
ASKERİ OKULLARDAN ÇIKARILAN ÖĞRENCİLER
Madde 29 - Türk Silahlı Kuvvetleri Askeri Okullarından sağlık yetenekleri nedeni ile çıkarılan askeri öğrenciler tekrar bu okullara alınmazlar.
TÜRK SİLÂHLI KUVVETLERİNDE ÖĞRENİM GÖRECEK SİVİL ÖĞRENCİ ADAYLARI İLE SİVİL ÖĞRENCİLERİN SAĞLIK YETENEKLERİ
Madde 30 - (Değişik madde: 30/01/1997 - 97/9106 K.;Değişik madde: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/6. mad;Değişik madde: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/9.mad)
Sivil öğrenci adaylarında sağlam olmak veya Hastalık ve Arızalar Listesinin A dilimlerinde belirtilen rahatsızlıklarının saptanması durumunda bu Yönetmeliğin 85 inci maddesinde belirtilen sağlık niteliklerini haiz olmak şartı aranır. Sivil öğrencilerde ise Yönetmeliğin 85 inci maddesinde belirtilen sağlık nitelikleri aranır.
BEŞİNCİ BÖLÜM : SUBAY VE ASTSUBAYLARIN SAĞLIK YETENEKLERİNE GÖRE GÖRECEKLERİ İŞLEMLER
SUBAY VE ASTSUBAYLARIN SAĞLIK YETENEKLERİ
Madde 31 - Subay ve Astsubayların barışta ve savaşta, yurdun her yerinde sınıfları görevini yapabilecek sağlık yeteneğine sahip bulunmaları gereklidir. Sağlık yetenekleri bozulanlara aşağıdaki işlemler yapılır:
1) (Değişik bend: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/7. mad) Barışta ve savaşta hizmet yapamayacak şekilde hastalanan subaylar ve astsubaylar, hastalıkları geçici ise veya geçici olup sekel bırakan hastalıklardan ise, hastahanelerde geçen tanı ve tedavi süreleri dışında ay ve gün hesabı ile her bir hastalığı için toplam olarak ve fiilen iki yılı geçmemek üzere, nekahet tedavisi, istirahat ve hava değişimi işlemine tâbi tutulurlar. Bu gibiler hakkındaki raporlar sağlık kurulunca verilir.
2) (Değişik bend: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/7. mad) Kanser, her türlü kötü huylu tümör, tüberküloz, kronik böbrek yetmezliği ile ruh ve sinir hastalıkları gibi uzun süreli bir tedaviye ihtiyaç gösteren hastalığa yakalananlar, sağlık kurulları raporlarında gösterilecek lüzum üzerine, toplam olarak ve fiilen üç yılı geçmemek şartıyla tedavi, istirahat veya hava değişimine tâbi tutulabilirler.
3) (Değişik bend: 24/07/2002 - 2002/4557 S.Yön./1. md.) İstirahati sonunda klinik olarak iyileştiği veya tam remisyon içinde olduğu saptanan kanser ya da kötü huylu tümör tanısı almış olan general, amiral, subay ve astsubaylara (Uçucular dahil), ilgili uzmanın gerekli gördüğü aralıklarda kontrol muayenesi yapılmak kaydı ile veya belirli aralıklarla 3 yıl izlendikten sonra sağlık kurullarınca kendi sınıflarında veya uygun görülecek diğer sınıflarda (uçucuların ise aşağıdaki kriterleri karşılaması koşulu ile ulaştırma uçakları ve helikopterlerde uçuculuk görevlerine devam ettirilmesine) görev yapma kararı verilir.
Uçuş görevi verilebilme kriterleri aşağıda belirtilmiştir:
a) Erken dönemde teşhis edilmiş olması,
b) Medikal ve cerrahi olarak başarılı bir şekilde tedavi edilmesi,
c) Tedaviden sonra tamamen iyileşmiş veya tam remisyonda olması,
ç) Metastaz yapmamış olması,
d) Herhangi bir hastalık semptom ve belirtisi göstermemesi,
e) Laboratuvar ve radyolojik tetkiklerinin tamamen normal olması,
f) Ani yetersizlik riski taşımaması,
g) Özellikle yüksek duyularla ilgili performans yetersizliği riski taşımaması,
ğ) Tekrarlama veya ilerleme riski olması durumunda semptomların kolayca tanınabilir olması,
ı) Şahsın ve diğerlerinin güvenliği için risk taşımaması,
i) Tıbbi durumun takibinin özel invaziv yöntemler ve sık görevden ayrılmaları gerektirmemesi,
j) Tıbbi durumun uzun süreli uçuş görevleri ile uyumlu olması.
4) (Değişik bend: 24/07/2002 - 2002/4557 S.Yön./1. md.;Değişik bend: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/7. mad) Sağlık durumları nedeniyle sınıfı görevini yapamayacağı tespit edilen general ve amirallere (uçucular hariç) sınıf değiştirme işlemi uygulanmaz. Bunlar fiilî kıt'a komutanlığı görevine atandırılmayıp; idarî, yönetim ve diğer geri hizmetlerle ilgili kadro görev yerlerine atandırılırlar.
Sağlık durumları nedeniyle sınıfı görevini yapamayacağı tespit edilen kıdemli yüzbaşı ve daha üst rütbedeki subaylar ile başçavuş ve daha üst rütbedeki astsubaylardan kendi istekleri ile müracaat edip bu istekleri, bilgi ve tecrübelerinin sınıfı için faydalı olacağı öngörülerek, mensup olduğu kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından uygun görülenlere sınıf değiştirme işlemi uygulanmaz. Bunlar fiilî kıt'a görevine atandırılmayıp; idarî, yönetim ve diğer geri hizmetlerle ilgili kadro görev yerlerine atandırılırlar. Bu bent gereğince sınıfları değiştirilmeyen personelin 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ile getirilen malûllük hakları saklıdır.
5) (Değişik bent: 30/01/1997 - 97/9106 K.; Değişik bend: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/7. mad) Sekel haline gelmiş olan hastalık ve arızaları için sınıflandırma çizelgelerinde (x) işareti bulunan subay ve astsubaylar hakkında, ilgili uzmanın gerekli gördüğü aralıklarla kontrol muayenesi yapılmak üzere, sağlık kurullarınca kendi sınıflarının kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından yönergelerde belirlenecek kıt'a komutanlığı olmayan uygun kadro görev yerlerinde görev yapma kararı verilir.
Hastalık ve arızalar için sınıflandırma çizelgelerinde çarpı (x) işareti bulunan uçucu subay ve astsubaylar hakkında ise, ilgili uzmanın gerekli gördüğü aralıklarla kontrol muayenesi yapılmak üzere sağlık kurullarınca "Pilotaja Elverişli Değildir" veya "Görevli Olarak Uçamaz. Fiilen Uçuşu Gerektirmeyen Sınıfının Uygun Kadro Görev Yerlerinde Görev Yapar" kararı verilir. Ayrıca, hastalık ve arızaları için sınıflandırma çizelgelerinde eksi (-) işareti bulunan jet pilotları hakkında, ulaştırma pilotu ve başlangıç eğitim uçağı sütununda artı (+) işareti bulunması durumunda, sağlık kurullarınca "Muharip Jet Uçağı Pilotu Olamaz. Ulaştırma Pilotu ile Başlangıç Eğitim Uçağı (Jet Uçakları Hariç) ve Helikopter Pilotu Olur" kararı verilir.
Haklarında uçuşa elverişsizlik raporu verilen Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personeline ise, Deniz Kuvvetleri Komutanlığına ait 1 ve 2 numaralı sınıflandırma çizelgelerine göre işlem yapılır.
6) (Değişik bent: 30/01/1997 - 97/9106 K.;Değişik bend: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/7. mad;Değişik bend: 21/03/2007 - 2007/11783 B.K. Yön/5.mad) "Türk Silahlı Kuvvetlerinde Görev Yapamaz" raporu alan ve organ kaybı veya organ zafiyeti bulunan subay, astsubay ve uzman jandarmaların raporları, ilgili kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığına gönderilir. Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından söz konusu personelin malullük durumunun tespit edilmesini müteakip, organ kaybı veya organ zafiyeti bulunan personelden kendi istekleriyle müracaat edip bu istekleri, bilgi ve tecrübelerinin sınıfı için faydalı olması ve fiziki noksanlıklarını kapatabilmesi nedeniyle mensup olduğu kuvvet komutanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından uygun görülenler, kuvvet komutanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığınca Gülhane Askeri Tıp Akademisi Profesörler Sağlık Kuruluna sevk edilir. Sevk yazısında görevlendirilecekleri yerlerde çalışmaya uygun olup olmadığının tayin edilmesi istenir. Profesörler Sağlık Kurulunca bu kişiler hakkında "Belirtilen Görevleri Yapar" veya "Belirtilen Görevleri Yapamaz" şeklinde karar verilir. Profesörler Sağlık Kurulu kararında bu personelin kontrol muayenelerinin yapılıp yapılmayacağı ya da hangi aralıklarla yapılacağı da belirtilir ve "Belirtilen Görevleri Yapar" kararı alanların raporları Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığınca onaylanıp, kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından, Genelkurmay Başkanlığının onayı alındıktan sonra uygun göreve ataması yapılır. Müteakiben personelin durumu ilgili kuvvet komutanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığına bildirilir.
7) Sağlık durumundan dolayı "Yurdun alçak veya alçak ılıman bölgelerinde faal görev yapar", "Muayyen bölgelere gidemez", "Denizin kara teşkillerinde çalışır" şeklinde iklim değiştirme raporları alanlar ile kıt'a veya diğer görevlerde çalışması sağlık kurulu raporu ile kayıt ve şartlara bağlı olanların bu durumdaki sıhhi izin süreleri tüm askerlik görevi süresince 4 (dört) yıl olarak hesaplanır: Uçucuların sağlık durumları sebebi ile geçici olarak yer hizmetine verilmeleri ve denizaltı, dalgıç, kurbağa adam, su altı, komando birlikleri personeli ile, denizdeki patlayıcı maddeleri zararsız hale getiren personelden hizmetlerini yapamaz kararı alanların diğer görevlere verilmeleri sıhhi izin süresinden sayılmaz.
Sıhhi izin süresini doldurmak durumuna girenler, sıhhi izin sürelerini dolduracakları ayın ilk haftasında haklarında kesin işlem yapılmak üzere tekrar muayeneye gönderilirler. Sıhhi arızaları devam eden ve hiç bir sınıfta görev yapamıyacak durumda olanlara, T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanır.
8 ) (Değişik bent: 11/01/2000 - 2000/34 S.Yön./2. md.;Değişik bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/10.mad) Bayan personele doğum yapmasından önce sekiz hafta ve doğum yaptığı tarihten itibaren sekiz hafta olmak üzere toplam onaltı hafta süre ile aylıklı izin verilir. Çoğul gebelik halinde, doğum öncesi sekiz haftalık izin süresine iki hafta süre eklenir. Ancak beklenen doğum tarihinden sekiz hafta öncesinden, sağlık durumunun uygun olduğu doktor raporu ile belgelenen personel, isterse doğumdan önceki üç haftaya kadar iş yerinde çalışabilir. Bu durumda personelin isteği halinde doğum öncesinde çalıştığı süreler, doğum sonrası izin süresinin bitim tarihinden itibaren aylıklı izin süresine eklenir. Doğumun erken gerçekleşmesi nedeniyle personelin doğum öncesi sekiz haftalık izninden kullanılamayan süreleri, doğum sonrası sürelere eklenir.
Doğum yapan personele çocuklarını emzirmeleri için doğum tarihinden itibaren ilk altı ayda günde üç saat, ikinci altı ayda günde bir buçuk saat süt izni verilir. Süt izninin hangi saatler arasında ve kaça bölünerek kullanılacağı personelin tercihine bırakılır.
Doğum yapan personele aylıklı izinlerinin bitiminden itibaren istekleri üzerine ve evlat edinen bayan personele en fazla üç yaşında bir çocuğun evlat edinilmesi halinde çocuğun ana ve babasının rızasının kesinleştiği tarihten veya vesayet dairelerinin izin verme tarihinden itibaren isteği üzerine altı aya kadar aylıksız izin verilir.
9) Barışta ve savaşta görev sırasında veya görev dışında görevlerinden dolayı bir saldırıya veya kazaya uğrayan veya bir meslek hastalığına yakalanan subay ve astsubaylar, müddet ne olursa olsun, iyileşinceye kadar izinli sayılırlar.
10) Personelin sıhhi izin süresi hesapları, özlük dosyalarının bulunduğu Personel Başkanlıkları ilgili sınıf şubelerince bu yönetmelik hükümlerine göre yapılır.
11) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/10.mad) Terör eylemlerine muhatap kalarak yaralanmaları veya sakatlanmaları nedeniyle durumları bu maddenin (5) ve (6) numaralı bentleri kapsamına giren ve bu şekilde göreve devam eden personel, kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından yönergelerde belirlenecek kıt'a komutanlığı olan uygun kadro görev yerlerine atanabilir.
SIHHİ İZİN SÜRELERİ
Madde 32 - Sıhhi izin süreleri aşağıda gösterilmiştir.
1) (Değişik bent: 30/01/1997 - 97/9106 K.) Her türlü tüberküloz için üç yıla kadardır.
2) (Değişik bent: 30/01/1997 - 97/9106 K.) Her türlü kanser, kötü huylu tümörler için üç yıla kadardır.
3) (Değişik bent: 30/01/1997 - 97/9106 K.;Değişik bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/11.mad) Her türlü ruh hastalıkları için üç yıla kadardır.
4 ) (Değişik bent: 30/01/1997 - 97/9106 K.) Hastalık ve Arızalar Listesinde açıklanmayan ve bu fıkranın (1), (2) ve (3) numaralı bendleri dışında kalan hastalık ve arızalar için sıhhi izin süresi iki yıla kadardır.
5) Hastalık ve arızalardan dolayı tedavi için hastanede yatarak geçen günlerle ayaktan tanı ve kontrol için geçen günler sıhhi izin süresinden sayılmaz.
6) Sonunda muayene kaydı ile rapor alanlar, kesinlikle hastaneye yatırılarak tetkik ve tedavi edilirler. Hastaneye yatırılmada özellikle dış garnizonlardan gelenlere öncelik verilir. Yatırılmalarına imkan bulunmadığından ayaktan tetkik ya da sağlık işlemleri yapılanlar için geçen bu süre sıhhi izin süresinden sayılmaz. Bunların tetkik ve sağlık işlemleri en çok bir ay içinde tamamlanır.
7) (Değişik bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/11.mad) Sonunda muayene kaydı ile rapor alanlardan, istirahatleri bitiminde sevkle gelenlerden ilgili uzman tarafından hastaneye yatırılmasına gerek görülmeyenlerin kontrol muayeneleri veya tetkikleri en kısa süre içerisinde bitirilir. Yatarak tetkik ve tedavi için geçen süre ile ayaktan tetkik veya sağlık kurulu işlemleri için en çok bir aya kadar geçen süreler sıhhi izin süresinden sayılmaz.
KOMANDO VE PARAŞÜTÇÜ OLACAKLAR İLE ÖZEL KUVVETLER, DAĞ VE SAVAŞ BEDEN EĞİTİMİ KURSU GÖRECEKLERİN SAĞLIK YETENEKLERİ
Madde 33 - (Değişik madde: 11/01/2000 - 2000/34 S.Yön./3 md.; Değişik madde: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/12.mad)
Komando olacaklar ve savaş beden eğitimi kursu göreceklerin ilk ve müteakip muayenelerinde tam sağlam olmaları veya Hastalık ve Arızalar Listesinin A dilimine girme (A dilimine giren hastalık ya da arızalardan tıbbi ve cerrahi tedavi ile giderilemeyeceği sağlık kurulu raporu ile belirlenenler, Kara Kuvvetleri Komutanlığına ve Hava Kuvvetleri Komutanlığına ait bir numaralı sınıflandırma çizelgelerinde hastalık ve arızaları A dilimine giren ve sınıf ve rütbeleri hizalarında (-) veya (X) işareti bulunanlar hariç) ve refraksiyon kusuru -3 diyoptriyi aşmayan hipermetropi, miyopi ve eksenler arasındaki farkı 1 diyoptriyi aşmayan muhtelif cins astigmatizması olma şartı aranır.
Paraşütçü olacaklar ile arama kurtarma ve özel kuvvetler kursu göreceklerin ve bu görevlerde yetiştirilecek subay ve astsubayların ilk muayenelerinde tam sağlam olmaları şartı aranır.
Komando, özel kuvvetler, arama kurtarma ve paraşütçü olarak yetişmiş personelden ise Kara Kuvvetleri Komutanlığı ve Hava Kuvvetleri Komutanlığına ait bir numaralı sınıflandırma çizelgelerinde hastalık ve arızaları A dilimine giren ve sınıf ve rütbeleri hizalarında (-) veya (X) işareti bulunan, A dilimine giren hastalık ya da arızalardan tıbbi ve cerrahi tedavi ile giderilemeyeceği sağlık kurulu raporu ile belirlenenler, refraksiyon kusuru -3 diyoptriyi aşan hipermetropi, miyopi ve eksenler arasındaki farkı 1 diyoptriyi aşan muhtelif cins astigmatizması olanlar, B ve D dilimine giren personel bu görevlerine devam edemez.
SUBAY VE ASTSUBAYLARIN YENİDEN SINIFLANDIRILMALARI
Madde 34 - Hastalık ve arızaları sekel haline gelmiş bulunan subay ve astsubaylar, sınıflandırma çizelgelerine göre sınıfları görevini yapamayıp, diğer sınıflarda görev yapabilecekleri anlaşıldığı takdirde, Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun ilgili hükümleri gereğince yeniden sınıflandırılır.
(Değişik fıkra: 21/03/2007 - 2007/11783 B.K. Yön/6.mad) Kara, Deniz, Sahil Güvenlik ve Hava Kuvvetlerinin sınıflandırma çizelgelerinde gösterilmeyen (mevcut ya da yeni teşekkül eden) sınıflarda görev alacak subay ve astsubaylar, bu Yönetmeliğe ekli sınıflandırma çizelgelerinde mevcut ve yapılacak göreve en yakın bulunan sağlık niteliğine uygun olarak yeniden sınıflandırılır.
EMEKLİLİK İŞLEMLERİ
Madde 35 - Subay ve astsubayların sağlık kurullarında yapılan muayeneleri sonucu hastalık ve arızalarının tedavi, istirahat, hava değişimi ve yer değiştirmesi ile geçmiyeceği anlaşılanlara, sıhhi izin sürelerini bitirmeleri beklenmeden kesin işlem yapılır.
KESİN İŞLEM KARARLARI RAPORLARIN ONAYI, RAPOR KARARLARINDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI VE RAPOR KARARINA YAPILACAK İTİRAZ SÜRESİ
Madde 36 - (Değişik madde: 30/01/1997 - 97/9106 K.;Değişik madde: 21/03/2007 - 2007/11783 B.K. Yön/7.mad)
Subay ve astsubayların aldıkları kesin işlemli raporlar, Millî Savunma Bakanlığı Sağlık Dairesi Başkanlığınca onaylanır. Raporda ve kararında bir noksanlık varsa bu Daire, raporu tekrar incelemek üzere raporu veren sağlık kuruluna gönderir. Sağlık kurulu ilk kararında direnirse Millî Savunma Bakanlığı Sağlık Dairesi Başkanlığı, Türk Silahlı Kuvvetleri Personelinin Sağlık Muayene Yönergesinin ilgili maddelerini uygular.
SUBAY VE ASTSUBAYLARIN SAĞLIK KURULU MUAYENELERİ
Madde 37 - Subay ve astsubaylar aşağıdaki durumlarda sağlık kurulu muayenelerine gönderilirler:
1) Son sağlık durumlarının saptanmasını yazılı olarak isteyenler,
2) Amiri veya kıt'a tabibi tarafından sağlık durumlarında herhangi bir değişme olduğu görülenler,
3) Gerilla, komando, dağ kursu gibi ağır şartlı kurslara ayrılanlar,
4) Görev, eğitim veya kurs sebebiyle üç aydan fazla süre ile yurtdışına gönderilecekler,
5) Akademilerde eğitim görecekler,
6) 211 Sayılı Kanuna göre periyodik muayeneleri yapılacaklar,
7) 211 Sayılı Kanunun 68 inci maddesi gereğince tedavi için yurtdışına gönderilecekler, (bunların muayeneleri Gülhane Askeri Tıp Akademisi Profesörler Sağlık Kurulunda yapılır).
8) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/13.mad) Türk Silahlı Kuvvetleri personelinin emekli sandığı işlemleri hariç, diğer ilgili makamlar tarafından istenen vücut fonksiyon kayıp oranları veya özürlülük oranları ve benzeri oranlar 16/7/2006 tarihli ve 26230 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri esas alınarak belirlenir.
Yurtdışında yapılacak muayeneler için İç Hizmet Kanun ve Yönetmeliğinin ilgili hükümleri uygulanır.
(Ek fıkra: 20/09/1988 - 88/13300 K.) Harp Akademilerinde öğrenim görecek yardımcı sınıf subaylar hakkında "Faal kıt'a görevi yapar" raporu verilmesinde kendi sınıflarının sağlık nitelikleri dikkate alınır.
ATANMA DURUMUNDA OLAN SUBAY VE ASTSUBAYLARLA DİĞER PERSONELE YAPILACAK SAĞLIK İŞLEMLERİ
Madde 38 - Subay ve astsubaylarla Türk Silahlı Kuvvetlerinde çalışan diğer personel, kendisinin ve kanunen bakmakla yükümlü olduğu aile fertlerinin ameliyat veya tedavi ile geçecek hastalıklarını, vaktinde tedavi ettirmekle yükümlüdürler.
Barış ve savaşta atama gören ve bu sırada rahatsızlanan subay ve astsubaylarla diğer personel ile bunların aile fertleri hakkında aşağıdaki işlemler yapılır.
1) Atama görüp de, atanmadan önce ameliyat veya tedaviyi gerektiren bir hastalığı bulunan (acil hastalıklar hariç) ancak hastalığı tedavi ettirmeyen subay ve astsubaylar atandıkları yere veya göreve giderler ve tedavilerini gittikleri yerlerde yaptırırlar.
2) Herhangi bir göreve atandığı sırada acil tedaviyi gerektiren bir hastalığa tutulan subay ve astsubaylar, en yakın askeri hastaneye (yoksa sivil hastaneye) gönderilir. Tedavi sonunda alacakları rapor kararlarına göre işlem görürler.
3) Atanmadan önce müracaat edip de gerekli ameliyat veya tedaviyi kabul etmeyenlerin hastalıkları sabitleşmiş olarak kabul edilir ve haklarında kesin işlemli rapor düzenlenir.
4) Bakmakla yükümlü olduğu aile fertlerinden birinin ameliyatı ve tedaviyi gerektiren bir hastalığı olup da barışta bir göreve atanan subay ve astsubayların atanmalarında "Türk Silahlı Kuvvetlerine Mensup Subay ve Astsubayların Atanma ve Yer Değiştirmeleri Hakkındaki Yönetmelik" hükümleri uygulanır.
5) Acil durumlar hariç olmak üzere seferberliğe hazırlık döneminde ve seferberlik sırasındaki sağlık müracaatları kabul edilmez.
6) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/14.mad) Bir atama dönemi içerisinde aynı tanı ile ancak bir kez atamaya esas rapor verilebilir. Ancak, çeşitli nedenler ile dönem içerisinde aynı asker hastanesi veya bir başka asker hastanesi tarafından ikinci rapor düzenlenmiş ve iki rapor arasında tanı ve karar bakımından farklılık mevcut ise ilgili yönerge hükümleri uygulanır.
7) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/14.mad) Tıpta Uzmanlık Tüzüğüne göre yan dal branşı olarak kabul edilmeyen branşlar için atamaya esas rapor düzenlenemez.
8) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/14.mad) Atamaya esas raporun karar hanesinde "Hayati Önemi Haizdir" ibaresi, ilgili personelin zamana bağlı kalmaksızın atamasının derhal yapılması gereken durumlarda kullanılır. Ayrıca bu ibarenin rutin olarak kullanıldığı devamlı ilaç raporları, özel eğitim raporları ve benzeri raporlar ile atamaya esas raporlar aynı raporda birlikte düzenlenemez.
9) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/14.mad) Atamaya esas raporlarda, karar hanesinde "üç ayda bir (veya daha kısa sürede) takip ve kontrolü gereklidir veya ilgili uzman ve/veya sağlık merkezinin bulunduğu yerde ikameti uygundur" kararı bulunan raporlar personelin atanmasında dikkate alınır. Takip sürelerinin belirlenmesinde, bilimsel olarak kabul edilmiş ve aynı hastalık için standart süreler öngörülür. Aynı hastalık olmasına rağmen, farklı sürelerle takibi gereken ve özellik arz eden durumlar rapor içeriğinde belirtilir.
10) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/14.mad) Atamaya esas raporların karar hanelerinde kesin garnizon veya hastane yeri belirtilmez. Sadece hastalığın gerektirdiği mevzuata uygun iklim ya da çalışma şartları, branş, özel eğitim merkezi ya da laboratuar olanakları belirtilir.
11) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/14.mad) Atamaya esas rapor düzenlenmesinde, raporu düzenleyen uzman ancak kendi uzmanlık dalı ile ilgili branşları karar hanesinde belirtebilir. Diğer branş uzmanları ya da laboratuar branşlarının bulunması öngörülüyor ise mutlaka ilgili branştan sağlık kurulu fişi üzerinden görüş alınır. Ana dalların uzmanları, bu ana dala ait yan dalların uzmanlarının görüşü olmadan herhangi bir yan dal uzmanının bulunduğu garnizonlara atanmasının uygun olduğunu karar hanesine yazamazlar.
12) (Ek bent: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/14.mad) Hastalığın niteliğine göre hangi uzmanların bulunduğu garnizonlarda görev yapması ya da ikameti gerektiği belirlenirken, aynı rahatsızlık için bulunması öngörülen uzmanların standart olmasına dikkat edilir. Durumu özellik arz eden hastaların konu ile ilgili ayrıntılı değerlendirmesi rapor içeriğinde belirtilir.
RAPOR KARARINA YAPILACAK İTİRAZ SÜRESİ
Madde 39 - Bütün Türk Silahlı Kuvvetleri mensupları ile askeri öğrenciler, aldıkları rapor kararına karşı yapacakları itirazlarını, raporların en son onay makamı tarafından onaylanıp kesin kararlı raporun tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde itiraz edebilirler. Bundan sonra yapılacak itirazlar kabul edilmez.
VAZİFE MALÜLLERİ
Madde 40 - (Değişik madde: 06/12/2004 - 2004/8202 S.Yön/9. mad) Subay, astsubay ve erlerin görev sırasında veya görevden doğan malûllükleri, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun 49 uncu maddesine göre gerekli işlemler yapıldıktan sonra, subay ve astsubaylar için bir yıl, erler için 1,5 yıllık bir süre içinde Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Genel Müdürlüğüne bildirilir. Vazife malûllüğü kararı, Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Genel Müdürlüğü tarafından verilir.
Terörle mücadelede sağlık yeteneği bozulan personelin sağlık durumu, Gülhane Askerî Tıp Akademisi Profesörler Sağlık Kurulu tarafından incelenerek tespit edilir. Tespit edilen sağlık durumunun, Türk Silâhlı Kuvvetlerinde (uçucular hariç) mevcut herhangi bir sınıf ve rütbede bulunan personel için "Sınıfı Görevini Yapamaz" raporu verilmesine neden olacak bir nitelik taşıması hâlinde, bu sınıfın ve personelin sıhhî arızasına sebep olan olayın gerçekleştiği tarihteki bulunduğu rütbeye ait Türk Silâhlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliği Sınıflandırma Çizelgelerinde yer verilen kriterler, durumu incelenen personel hakkında Gülhane Askerî Tıp Akademisi Profesörler Sağlık Kurulu tarafından verilecek kararda da esas kabul edilir. Bu durumda olan personel hakkında "Sınıfı Görevini Yapamaz" kararı verildikten sonra, vazife malûllüğüne karar verilebilmesi için, durumu, Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Genel Müdürlüğüne bildirilir. Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Genel Müdürlüğü, anılan personelin durumunu, tevsik yönüyle inceleyerek, vazife malûllüğü konusunda karar verir.
İNTİHARA TEŞEBBÜS DURUMLARINDA YAPILACAK SAĞLIK İŞLEMLERİ
Madde 41 - Herhangi bir sebep ve şekilde intihara teşebbüs edenlerin sağlık işlemleri, intihar teşebbüsüne sebep olan hastalık ve intihar teşebbüsü sonucu kalan sekeller gözönünde tutulmak sureti ile yapılır.
DİSKROMATOPSİ
Madde 42 - (Değişik madde: 20/09/1988 - 88/13300 K.)
(Değişik paragraf: 16/06/2008 - 2008/13831 S.Yön/15.mad) İlk sınıflandırma muayeneleri sırasında diskromatopsi tespit edilenler aşağıda (1), (2) ve (3) numaralı bentlerde gösterilen sınıf ve branşlara ayrılamazlar. Diskromatopsi tespit edilen subay ve astsubaylara sınıf değişikliği uygulanmaz, kendi sınıflarının uygun kadro yerlerinde görevlendirilirler. Uçucu personele 72 nci madde hükümleri uygulanır.
1) Kara Kuvvetleri:
Piyade, Süvari, Tank, Topçu, Kara Havacılık, İstihkam, Muhabere, Jandarma, Ulaştırma, Harita.
2) (Değişik bend: 21/03/2007 - 2007/11783 B.K. Yön/8.mad) Deniz Kuvvetleri, Sahil Güvenlik:
Güverte, Makine, Deniz, Deniz Piyade, Deniz İstihkam, Denizaltıcı, Dalgıç, Sahil Güvenlik.
3) Hava Kuvvetleri:
Pilot, Seyrüsefer, Hava Yer (kontrol ve ihbar, uçak, elektronik, esliha ve mühimmat, uçak bakım, ikmal, istihbarat, foto) Piyade, İstihkam, Muhabere, Füze, Uçaksavar, Ulaştırma.
Türk Silahlı Kuvvetleri Askeri Okullarına alınacak öğrencilerde (Yedeksubay öğrencileri hariç), Türk Silahlı Kuvvetlerine muvazzaf olarak sivil kaynaktan ve yedeksubaylıktan alınacak adaylarda diskromatopsi bulunmaz. Diskromatopsi muayenesi İschiara (Psödo İzokromatik renk levhaları) yöntemi ile yapılır. Gerek duyulduğunda, muayene yardımcı metodlarla desteklenir.
YURTDIŞINA GÖNDERİLECEKLERİN SAĞLIK İŞLEMLERİ İLE KUVVET HARP AKADEMİLERİ VE ASKERÎ HÂKİMLİK SINAVINA GİRİŞ İLE İLGİLİ İSTİSNAÎ HÜKÜMLER
Madde 43 - (Değişik madde:10/12/1998 - Yön: 98/12161 - 1. md.;Değişik madde: 30/09/2005-2005/9492 S.B.K. Yön/1.mad)
Eğitim ve sürekli görev sebebi ile yurtdışına gönderilecek subay, astsubay ve askerî öğrenciler, gönderilmeden önce tam teşekküllü askerî hastane sağlık kurulunda 37 nci maddeye uygun olarak muayene ettirilirler. Alacakları raporda hastalık ve arızaları; gönderilecekleri sınıfta artı (+) işaretli olanlar gönderilir, eksi (-) işaretli olanlar gönderilmezler. Ancak 31 inci maddenin birinci fıkrasının (6) numaralı bendi gereğince göreve devam edenlerden;
a) Geçici görev, eğitim, kurs ve staj nedeniyle yurtdışına gönderilmek üzere seçilenler,
b) Organ kaybı ve organ zafiyeti terörle mücadele esnasında